Przejdź do Taraki mobilnej! - masz wąski ekran.
zdjęcie Autora

15 grudnia 2014

Piotr Jaczewski

z cyklu: Tkanie słów (odcinków: 219)

Artifical Metaphor
Metaforyczne tranzystory

Kategoria: Nowy szamanizm
Tematy/tagi: metafora

« Protest stomp Ja Rytualne »

A to takie metaforyczne, symboliczne było – rzeknie powtarzający bzdury głupiec – nic nie rozumiesz, to nie o to chodziło to … tak, idąc tropem myśli Proroka, zgadzam się całkowicie, są ludzie u których mózg jest symboliczny…

Trzeba pamiętać, że pomysły typu metafora głęboka skierowane są do szczególnego typu mózgów, takich typu orzeszek: menedżerów, decydentów i innych postaci, którym krawat utrudnia dopływ krwi do mózgu i upośledza percepcję otoczenia oraz własnych niedoskonałości. Tego szczególnego typu, któremu bardzo łagodnie i miękko, unikając wybuchów, czkawek myślowych i bumerangów emocjonalnych - trzeba przekazać wiekopomną ideę: Hej! Ktoś myśli inaczej niż ty! Naprawdę, są tacy ludzie …

Jeśli obedrze się z tego emocjonalnego, metaforycznego owijania w bawełnę owe siedem (głównych) głębokich metafor -

Równowaga, Transformacja, Podróż, Pojemnik, Więź, Zasoby, Kontrola -

dochodzimy do prozaicznych koncepcji, powszechnych doświadczeń:

(Równowaga) Coś się nie zmienia w czasie, 

(Transformacja) Coś się zmienia w czasie,

(Podróż) Zmieniasz pozycję w czasoprzestrzeni,

(Pojemnik) Jesteś zawarty w czasoprzestrzeni – (pojemnik jest bardzo podstawową, idiomatyczną metaforą językową– stąd te moje niezgrabności),

(Więź) Multiplikacja – coś (ty) w zbiorze podobnych elementów,

(Zasoby) Agregacja  - coś złożonego z elementów,

(Kontrola) – ruch i zdolność do poruszania. 

Spokojnie można pominąć problemy poznawcze twardogłowych dupków, którym trzeba tłumaczyć raz za razem: Są ludzie, którzy skupiają się na tym, co się zmienia, i tacy, którzy myślą o niezmiennym … a zająć tymi metaforycznymi figurami, u podstaw naszej sztucznej inteligencji.   

A chyba najprościej będzie dokonać tego, idąc tropem NLPowskich submodalności*. Przyjrzyjmy się temu, jako celowo wprowadzonym rozróżnieniom:

WIZUALNYM

Barwa:  Czy to jest kolorowe, czy czarno-białe? Czy kolory są wyraźne, czy rozmyte? Czy jest pełne spectrum kolorów?

Jasność:  Czy to jest jaśniejsze, czy ciemniejsze niż normalnie? Jaki jest stopień jasności?

Kontrast: Czy kontrast jest wysoki, czy niski?

Ostrość: Czy obraz jest ostry, czy rozmyty?

Tekstura: Czy obraz jest jest gładki, czy szorstki?

Szczegóły: Czy są jakieś szczegóły tła i pierwszego planu? Czy widzisz szczegóły jako część całości, czy musisz przełączyć uwagę, by je dostrzec?

Rozmiar: Jakich rozmiarów jest obraz? (dokładnie)

Odległość: Jak daleko jest obraz? (Dokładnie)

Kształt: Jaki jest kształt / obraz? Kwadratowy, obły, prostokątny?

Granice: Czy obraz ma granice? Czy ma kolor? Jak cienki jest?

Lokalizacja: Gdzie w przestrzeni umieszczony jest obraz ?

Ruch: Czy to film, czy nieruchomy obraz? Jak szybkie jest tempo? Czy jest szybsze, czy wolniejsze ? Czy obraz jest stabilny? W jakim kierunku obraz się porusza?

Asocjacja – Dysocjacja – Czy widzisz siebie samego? Czy widzisz zdarzenie, jakbyś tam był?

Perspektywa: Z jakiej perspektywy to widzisz? (dla zdysocjowanego) Z przodu? Z tyłu? Z lewa? Z prawa?

Proporcje: Jakie proporcje mają rzeczy w obrazie względem siebie?  Są większe, czy mniejsze niż naprawdę?

Wymiary: Czy obraz jest 3D, czy płaski?

Liczba: Widzisz jeden obraz, czy wiele? Czy widzisz je razem, czy jedną po drugiej?

SŁUCHOWE

Lokalizacja: Gdzie powstaje dźwięk? Czy słyszysz go z wewnątrz, czy z zewnątrz?

Tempo: Czy szybsze, czy wolniejsze?

Tonacja: Czy to wysokie, czy niskie dźwięki? Wyższe, czy niższe niż normalnie?

Melodyjność: Czy są monotonne, czy melodyjne?

Głośność: Jak głośne jest?

Rytmiczność: Czy ma rytm?

Mono/Stereo-  czy słyszysz po jednej, czy po obu stronach?

KINESTETYCZNE

Intensywność: Jak mocna jest sensacja?

Jakość: Jak byś to opisał? Łaskoczące, ciepłe, zimne, zrelaksowane,  napięte?

Lokalizacja: Gdzie to czujesz w ciele?

Ruch: Czy jest ruch w tym wrażeniu? Czy jest ciągły czy w postaci fal?

Kierunek: Gdzie wrażenie się  zaczyna? Gdzie się porusza? Jak (w jakim kierunku?)

Prędkość: Czy jest wolne, czy porusza się w pośpiechu?


(*I nie należy mylić modelu  z mapą - sposobu na wywołanie zmiany, np. dostrzeżenia podobieństw lub różnic w doświadczeniach. To w nlp się celowo zniekształca, bo to zniekształcenie tworzy model).

Potrzebujemy tych drobnych rozróżnień w zmysłach, by zacząć dostrzegać jeden biegun: myślenie mamy bardziej sensoryczne, niż się zdaje, oraz drugi, ten niewidzialny, tj. abstrakcyjny.

W tych zmysłowych rozróżnieniach możemy odkryć działanie różnych ośrodków neurologicznych, aka figur percepcyjnych, aka prototypów. Mamy tego więcej. Dużo więcej, aczkolwiek umysł ma tendencję do upraszczania, więc w efekcie sprowadza się to do tego, że choć potrafimy dużo, to jednak nie jakoś szczególnie genialnie dużo. Potrafimy odróżnić z automatu (czyli dysponujemy ośrodkami, a przynajmniej plastycznością neurologiczną), abstrakcję agregującą odległe od siebie asocjacje sensoryczne (UFF !).

Papuga to kobieta.


Ludzie to kości.

Craig Tracy jest genialny, a barwy maskujące często spotykane.

Łatwiej zauważyć takie działanie w mocnych przypadkach (kontrastu naruszającego codzienność) niż w tle jej prozy. Co do zasady (:), być może mojej, tak to działa – multum ośrodków tworzy zero-jedynkowe rozróżnienia.

Mikro pomiary - to cegiełki policzalnej wielkoformatowej rzeczywistości, w sprzężeniu zwrotnym tworzą zarówno odzwierciedlenie zmysłowe świata, jak i jego zrozumienie.

P.I.W.O  Zmysłów i świadomości.

Synchronizacja - połączenie owych drobnych rozróżnień, sprzężenie zwrotne, trzyma w całości nasz obraz świata, a metafora stanowi jedną z najlepszych, być może najlepszą metaforę tego procesu... Nie podoba się tautologia, to chwytaj powietrze ręką! Albo uchwyć naturę umysłu świadomością czegoś... 

A metafora jest tu amplifikacją i owym procesem poznawczym, co za tym idzie - środkiem na budowanie i pogłębianie owego sprzężenia z … i tu natykamy się na granicę, poza którą możemy projektować swoje życzenia, nieuchwytną i bazową naturę umysłu.

Kto wie? Może z tych setek tysięcy neurologicznych przekaźników wyłania się jakaś sztuczna inteligencja? Może żyje z nami nieznany, nierozpoznany, nieuświadomiony umysł metaforyczny?

C.D.N.

Tkanie słów: wstęp na końcu

Pisane do Taraki - Magazynu Rozwojowego:
Wyobraź sobie wielowymiarową pajęczą sieć wczesnym porankiem, pokrytą kroplami rosy. I każda kropla zawiera odbicie, wszystkich innych kropli rosy - Alan Watts.
Ten blog odzwierciedla dalsze dzieje Okiem Hipnotyzera.
Myśli odzwierciedlają się w działaniu,
Słowa odbijają się w odczuciach,
Wyobraźnia odzwierciedla się w Relacjach,
Rozwiązania skrywają się w Problemach,
Intuicja niesie treści Zachowania,
Kultura uosabia części Osobowości. Myśl! Obserwuj! Działaj! Wyczuwaj! Dyskutuj! Pisz!

Korekta przez: ()



« Protest stomp Ja Rytualne »

komentarze

[foto]

1. Straszne... • autor: Wojciech Jóźwiak2014-12-16 09:37:08

...uprzedmiotowienie Kobiet. Na tych zdjęciach-dziełach Sztuki. Patriarchat ma się w najlepsze, jak widać.
[foto]

2. Czytałem kilka razy ten tekst • autor: Radek Ziemic2014-12-16 18:04:00

bo ja jednak cierpliwy jestem, ale jednak go nie rozumiem, nie chwytam jego intencji. Jest też poza tym miejscami agresywny i jakoś nakładają się tu na siebie różne rozumienia metafory, jeśli się nie mylę, ale też metafora (chyba jej kognitywne rozumienie) i switch gestalt (to nie to samo). Zaprezentowane  switch-gestalty bazują na kilku, niech będzie że metaforycznych, mniemaniach, uprzednich w stosunku do nich. Niejasne jest dla mnie,m.in., jedno z ostatnich stwierdzeń o metaforze-amplifikacji. Myślę, że czasem warto powiedzieć coś po ludzku. A może: o czym nie można mówić po ludzku, o tym powinno się milczeć? :-)
[foto]

3. Trudnośćzrozumienia • autor: Katarzyna Urbanowicz2014-12-16 18:36:07

Myślę, że w rzeczach, których nie rozumiemy, tkwi coś ważnego, do tej pory nam niedostępnego. Jeśli zmusić się do podążania za czyimś tokiem myśli (zamiast za własnym) dowiedzieć się możemy wiele ważnych rzeczy, które dotychczas nam umykały. Podam tu trywialny przykład: kiedyś w firmie, w której zostałam dyrektorem odmówiła posłuszeństwa kserokopiarka/drukarka z sortownią dokumentów. To były lata 90-te, technika zagraniczna daleka od siermiężnej polskiej. Konserwator miał zgłosić się za 2 tygodnie. Musiałam rozgryźć to ustrojstwo i rozgryzłam. Umazana po łokcie farbą drukarska, zero wiadomości o komputerowym sterowaniu odnalazłam usterkę i naprawiłam posługując się zdrowym babskim/chłopskim rozumem. To była wiedza nabyta przy okazji o technologii, o różnicach świadomości, o psychologii i socjologii Polaka i o wielu rzeczach, o których wówczas w PRL-u nie mieliśmy pojęcia. To było wydarzenie przełomowe w moim życiu - pozwoliło mi zaufać sobie, zrozumieć, że jeśli tylko zechcę, mogę wszystko opanować. Nowo osiągnięte stanowisko było nieważne wobec tego doświadczenia.Teksty Piotra także dla mnie są trudne - czasem za trudne. Operuje on skrótami myślowymi i jeśli zdobędę się na wysiłek podążania ścieżką jego rozumowania, zazwyczaj odnajduję w nich coś nowego, nieprzewidywalnego. Są dla mnie inspiracją i potwierdzeniem, że warto włożyć wysiłek, żeby zrozumieć odmienność cudzego myślenia.Dlatego Radku uważam, że niezrozumienie jakiegoś tekstu to nie powód do wybrzydzania na niego, a raczej powód do zmartwienia, że nie potrafimy się przemóc i zmusić do dodatkowej pracy. Ponadto: mieszanie pojęć to praca, która także przynosi rezultaty! Nie bądźmy bardziej papiescy niż sam papież!
[foto]

4. Oj • autor: Piotr Jaczewski2014-12-16 18:53:00

To proste: Podstawowe metafory(*prototypy kognitywne-gestalty -figury) - przełączniki tworzą twór będący jak sieć neuronowa - uczący się twór będący podstawą  tzw. sztucznej inteligencji.
* I inne myślokształty wyrażające podobny wzór(niekoniecznie informację), poprzez kanały zmysłowe ( a być może idąc tropem popu - relacje, świat i świadomość).
Trudno opisywalne, ale namierzalne ..

Z czym problem ? :)

[foto]

5. Pewnie z tym • autor: Radek Ziemic2014-12-16 19:36:35

że jestem przyzwyczajony do trochę innego rozumienia metafory, dużo bardziej skomplikowanej niż "polemika to wojna" i trudnej do ujęcia w któryś z kilku typów metafory kognitywnej. Być może pierwotniejsze było rozumienie zawierania się realnego i dlatego powstała metafora pojemnika (metafora językowa), ale  to nie oznacza, że zawieranie się abstrakcyjne (elementu w zbiorze) domaga się jakichś metafor dzisiaj. Może wręcz pewne moje zdziwienie bierze się stąd, że dochodzi do zredukowania metafory jedynie do pewnych, nawet dość prostych mechanizmów poznawczych. Nie za wiele to moim zdaniem wyjaśnia (prawie wszystko jest metaforą i "metafora" też). Zatraca to też pewną paradoksalność metafory, zgodnie z którą coś jest czymś (jakieś) i nie jest jednocześnie. Tym właśnie metafora różni się od tego, co niemetaforyczne. 
[foto]

6. Masz rację, co do redukcji i uproszczeń • autor: Piotr Jaczewski2014-12-16 19:59:21

I chodzi mi o tą zlepkę znaczeń: "prosty mechanizm poznawczy" i "metafora". Zwłaszcza ze względu na tą paradoksalną jakość metafory, która ma całkiem ciekawy wpływ na system (inteligencję) wyłaniającą się z tego, że sieci neuronalne się uczą.Z kolei mam hm "dystans" do rozbudowanej  idei metafory funkcjonującej w naukach humanistycznych: literaturoznawstwie/kulturoznastwie  / ... znastwie i logiach. Cyrkluję tu w rejonie nihilistycznego bieguna pt. mózg na zalew informacji reaguje rozpoznawaniem wzorców tj nadawaniem sensu nonsensowi  i nie waham się tego nastawienia przemycać metodą najprostszą: uderzając między oczy:) 
[foto]

7. Może to nieistotne • autor: Radek Ziemic2014-12-16 20:11:52

ale natura switch-gestaltu polega na tym, że coś jest jednocześnie A i B (kaczuszka i królik, kielich i twarze), natomiast metafory na tym, że coś ma jakąś własność (szereg własności) i nie ma. Metafora nie jest złudzeniem optycznym, czymś co wydaje się dwu- i trzywymiarowe jednocześnie. Oto szereg metafor, tworzących obraz (z wiersza Juliana Przybosia):
Rzut twych w mroku zapalonych ramion
z sukni twoją nagłą nagość
wypłomienił! 
Przy czym chodzi nie tylko o percepcyjną motywację metafory, ale również o pewną jej symultaniczność, dążenie do przełamania linearności języka, do uchwycenia jedyności i niepowtarzalności świata, redukowanej przez naukę i świadomość pragmatyczną. W tym sensie metafora jest krewną mitu. (I niech mi to kognitywiści opiszą. Te metafory pojemnika to są dobre do M&M-sów.)
[foto]

8. Tia • autor: Piotr Jaczewski2014-12-16 21:15:49

Wiesz, że powiedz mi coś głębokiego  - jest podwójną więzią? A odwoływanie się do emocji strategią perswazji ? A informacja jest kontekstowa ?;)
Czytam, że masz zarzut do prozy życia... chcesz widzieć metafory w zdaniach, a mi chodzi o to, by na początek ludzie(wliczając mua:)) dostrzegali wieloznaczności słów, a jedynym w zasadzie sposobem na to jest rozpoznanie w nich metafory. Wewnętrzne, a więc rozmyte znaczeniowo i niekoniecznie zwerbalizowane.

[foto]

9. Piotrze • autor: Radek Ziemic2014-12-16 22:01:52

nie mam zarzutów do prozy życia, uwielbiam ją i widzę jej wyjątkowość. Mógłbym w prozie życia siedzieć miliony lat. :-) Chcę tylko powiedzieć, że oprócz wieloznaczności słów, co metaforą jeszcze nie jest, zdarzają się też metafory, a wśród tych metafory trudne, więcej niż wieloznaczne, kto wie, może czasem nawet piękne. Czy to nie piękne, że wieloznaczne słowa tworzą metafory? Ja też mam skłonności do jednoznaczności, też się przed nią bronię. :-) Umysł i ciało lubią wygodę. Na szczęście lubią nie tylko to. :-)
[foto]

10. Aaaa..o TO.. chodziło... • autor: Piotr Jaczewski2014-12-16 22:42:34

aaaaahaaaa!
Si, Yes, Tak :)
x

Szybki przegląd Taraki

[X] Logowanie:

- e-mail jako login
- hasło
Zaloguj
Pomiń   Zapomniałem/am hasła!

Zapisz się (załóż konto w Tarace)