Przejdź do Taraki mobilnej! - masz wąski ekran.
zdjęcie Autora

13 grudnia 2017

Wojciech Jóźwiak

z cyklu: Antropocen powszedni (odcinków: 19)

Trzy futurologie


« Temperatura mokrego termometru, czyli od czego wymrze Homo sapiens Rozproszmy się i połączmy inaczej »

Jeśli pominąć astrologię i w ogóle ezoterykę, to są trzy rodzaje prób przewidzenia przyszłości. Można je nazwać trzema futurologiami:

Pierwsza futurologia, technologiczna: skupia się na przewidywaniu rozwoju technologii, na nowych wynalazkach i na skutkach rozpowszechnienia technologii już istniejących; w tym na skutkach społecznych i obyczajowych. Przeważnie patrzą w przyszłość na głębokość kilkudziesięciu lat. (Na razie pominę, na ile udane bywają te prognozy.)

Druga futurologia, polityczna: przeważnie nie sięga tak daleko w przyszłość jak ta pierwsza, raczej próbuje oświetlić najbliższe 10, może 20 lat. Autorzy przewidują rośnięcie jednych imperiów i słabnięcie drugich, dostrzegają światowe centra i uskoki oraz strefy zgniotu pomiędzy nimi, rozważają zapalność różnych miejsc i przewidują ewentualne wojny. Zwykle tego, co robią, nie nazywają futurologią, tylko geopolityką.

Trzecia futurologia, ekologiczna: tu autorzy operują nieporównanie szerszymi skalami czasu niż ci pierwsi i drudzy, gdyż punktami odniesienia w przeszłości są dla nich (między innymi) wielkie wymieranie permskie, 252 milionów lat temu, późno-kredowe 66,043 mln. lat temu, początek zlodowaceń 20 mln l.t., początek neolitycznego rolnictwa ok. 10 tys. l.t. Futurologię ekologiczną można nazwać futurologią antropocenu, ponieważ najważniejszym tematem są ingerencje ludzkiej cywilizacji w System-Ziemię z globalnym ociepleniem na pierwszym miejscu.

Futurologia ekologiczna różni się od technologicznej i politycznej tym, że posługuje się modelami numerycznymi mającymi oparcie w naukach przyrodniczych. Tej naukowości i wymierności nie mają dwie pierwsze futurologie, które prognozują na oko czyli intuicyjnie, wspierając się w jakimś stopniu analogiami z przeszłości, które mogą zawodzić, bo dzisiejsze Chiny jednak mocno różnią się od Niemiec z 1910 roku i podobnie dzisiejsze USA od Wielkiej Brytanii z tegoż roku. Tak samo rewolucja technologiczna polegająca na upowszechnieniu elektryczności była jednorazowa i jest pewne, że „drugiej elektryczności” nie będzie: ta siła (lub dyspozycja) przyrody mogła zostać odkryta i spożytkowana jeden raz i koniec; inne wielkie wynalazki, jak np. lot na płatach nośnych, czy w dużo dawniejszych epokach pismo lub koło, też wyglądają na jednorazowe, trudno więc prognozować wynalazki, które nie mają precedensów lub ich podobieństwa do przeszłości są ograniczone.

Zwykle autorzy dwóch pierwszych futurologii nie biorą pod uwagę tej trzeciej. Dobrym przykładem, jak można mówić o przyszłości z perspektywy technologicznej, jest wywiad z Aleksandrą Przegalińską-Skierkowską w Gazecie Wyborczej z 9 grudnia b. 2017 r. pod znamiennym tytułem: „Świat za sto lat? Więcej tego, co już jest”. (W Internecie pod innym tytułem.) Autorka pobieżnie wspomina o przeludnieniu, o innych eko-zagrożeniach już nie, tak jakby nowe technologie nie interferowały, nie mieszały się z przyrodniczymi warunkami w jakich żyją (i będą żyć) ich ludzcy użytkownicy.

Zdawałoby się, że geopolitycy powinni brać pod uwagę antropogenne ocieplenie, bo gdy w Arktyce zelżeje mróz, ruszy wtedy krótka trasa żeglugowa z Chin do Europy,a Rosja przestanie cierpieć na swoje lodowe zamknięcie od oceanów, przez co zdezaktualizuje się Mackinderowski kanoniczny podział świata na Heartland, Rimland i Insularium.

Dobra futurologia powinna kroczyć na tych wymienionych trzech nogach: ekologicznej (która jest najbardziej pewna i udokumentowana), technologicznej (gdzie konieczne jest zauważenie słonia w salonie w postaci antropoceńskiego zanikania zasobów i przyrostu miliardów potrzebujących) i dopiero na tym tle próbować umieścić prognozy polityczne.

Astrologia powinna dostawić swoją czwartą nogę. Bo ciekawe, jak będą wyłaniać się i manifestować planetarne archetypy podczas antropoceńskich opresji.

Antropocen powszedni: wstęp na końcu

O tym, jak antropocen wpływa lub wpływać może na codzienne życie i odwrotnie.


« Temperatura mokrego termometru, czyli od czego wymrze Homo sapiens Rozproszmy się i połączmy inaczej »

komentarze

[foto]

1. Prognozy Meadowsów, oparte... • autor: Mirosław Piróg2017-12-13 21:22:07

Prognozy Meadowsów, oparte o program World3, pozostają aktualne. A dotyczą m.in tego, że za ok dwie dekady lub nawet wcześniej, liczba ludzi na Ziemi znacząco spadnie (plus wiele innych wesołych zmian). Od futurologii pierwszej i drugiej nie  wymagam w tej sferze nic ciekawego. Czwarta noga by się natomiast przydała, by "antropoceńskie opresje" po swojemu ująć. Czy przytaknie nodze trzeciej?
[foto]

2. Nigeria 2050 400 mln • autor: Wojciech Jóźwiak2017-12-14 08:56:57

Raczej nie ma powodu, żeby pocieszać się, że "liczba ludzi spadnie". Polecam stronę http://www.worldlifeexpectancy.com/nigeria-population-pyramid -- podobne wykresy są dla wszystkich państw świata. Nigeria w 2050 r. czyli za zaledwie 30 lat będzie mieć 400 mln ludzi i kształt piramidy wiekowej nie wskazuje, żeby chciała przyhamować. Uganda 100 mln. To oznacza, że za te 30 lat większość młodych ludzi świata będzie żyć w Afryce. Oś czasu nie kończy się na 2050 roku. Oczywiście żadne słonie ani nic większego od szczura tam nie przetrwa. Ci ludzie muszą jeszcze coś umieć, zostać wyedukowani, mieć coś do sprzedania na światowym rynku. Na razie Uganda eksportuje księdza Boshoborę.

Co do czwartej nogi czyli astrohistorii, to jest ona w fazie bardzo początkowej, właściwie jedna książka Richarda Tarnasa "Cosmos and Psyche" (bo tekstów w Tarace "nikt" nie czyta) . No i jest obciążona barierą nieprzenikalności, tą która leży między posługującymi się wzajemnie niedostępnymi ontologiami naturalizmu i analogizmu.
[foto]

3. Miałem na myśli... • autor: Mirosław Piróg2017-12-14 14:23:49

Miałem na myśli te wykresy (il. 4.8):
http://ziemianarozdrozu.pl/artykul/3053/%E2%80%9Egranice-wzrostu%E2%80%9D-klubu-rzymskiego-%E2%80%93-strachy-na-lachy
 Demografowie przewidują 400 mln, ale nie biorą pod uwagę warunków klimatycznych, w których owi Nigeryjczycy (nie) będą mogli żyć. Część wyginie w walkach, część zapuka do Europy. Nie wolno popełniać Przegalińska fallacy :)
[foto]

4. Ciekawe wykresy i rok 2020 • autor: Wojciech Jóźwiak2017-12-14 15:19:08

Na tamtych wykresach coś się dzieje lub zaczyna dziać około roku 2020: albo początek załamania albo jego wyraźne zapowiedzi. W latach 2019-20 trwa koniunkcja Saturna i Plutona, czyli węzłowy moment w "wojenno-opresywnym" cyklu Saturna-Plutona, o którym wiele razy pisałem. W grudniu 2020 jest inna koniunkcja, Jowisza i Saturna, której też warto uważnie się przyjrzeć. Astrologicznie, nie zdziwiłbym się, gdyby wtedy, lata 19-20, wystąpiły ostre i nie-do-ukrycia przejawy kryzysu Systemu Ziemia. Co pierwsze przychodzi na myśl, to powódź oceaniczna, czyli szybki wzrost ich poziomu o, powiedzmy, 2 metry. Tego już by nie dało się zagadać, że "businness as usual".
[foto]

5. Dwa lata miną... • autor: Mirosław Piróg2017-12-14 21:44:39

Dwa lata miną jak z bata. Podobno nie ma większej satysfakcji, jak potwierdzenie się prognoz/predykcji.

Zaloguj się - aby napisać komentarz   Rejestracja - jeśli nie masz konta w Tarace

x

Szybki przegląd Taraki

[X] Logowanie:

- e-mail jako login
- hasło
Zaloguj
Pomiń   Zapomniałem/am hasła!

Zapisz się (załóż konto w Tarace)