Przejdź do Taraki mobilnej! - masz wąski ekran.
zdjęcie Autora

16 maja 2014

Ratomir Wilkowski

z cyklu: Rodzima Wiara (odcinków: 19)

Zielone Świątki, dawne Stado
Zielone Świątki to polska nazwa ludowa święta majowego, pierwotnie związanego z przedchrześcijańskimi obchodami święta wiosny (z siłą drzew, zielonych gałęzi i wszelkiej płodności).

Kategoria: Słowiańskie starożytności
Tematy/tagi: archetypy

« Równonoc – z Donatanem rozmawia Ratomir Wilkowski Równonoc - wywiad dla zwolenników wersji instrumentalnej projektu »

W zależności od regionu święto to jest też nazywane sobótkami (południowa Polska) lub palinockami (Podlasie) i w pewnych aspektach łączyło cechy zarówno marcowego Jarego, jak i czerwcowej Nocy Kupalnej. Jego genezy przede wszystkim upatrywać jednak należy w znacznie starszym etnicznym święcie słowiańskim zwanym Stado (jego pozostałością jest ludowy odpust zielonoświątkowy), najprawdopodobniej związanym z kultem płodności. Obecnie, powszechnie terminem Zielonych Świąt określa się potocznie święto katolickie Zesłania Ducha Świętego.

Ludowe obyczaje związane z Zielonymi Świątkami – wpisane w rytm przyrody, w oczekiwanie nadejścia lata – mają swe źródła w obrzędowości pogańskiej. Ich archetypem są magiczne praktyki, mające zapewnić obfitość przyszłych, tegorocznych plonów. W tym celu palono ognie, domy bielono i przyozdabiano zielonymi gałązkami, izby okadzano i przystrajano tatarakiem oraz kwiatami. W wielu regionach wycinano młode brzózki i stawiano je w obejściu… Przystrajanie domostw zielonymi gałęziami miało zapewnić urodzaj, a także ochronić domowników przed urokami.

Zielone Świątki szczególnie popularne były wśród pasterzy, którzy ucztowali i tańczyli przy ogniskach. Zwyczaj ten do dnia dzisiejszego popularny jest wśród górali zagórzańskich i Podhalan. Wówczas to, na wielu tamtejszych wzgórzach, palą się widoczne z daleka ogniska. W swej pierwotnej formie święto to jest nadal obchodzone również przez rodzimowiercze, słowiańskie związki wyznaniowe.


Bibliografia i materiały pomocnicze:
1. Dr Iwona Zielińska – Zesłanie Ducha Świętego, czyli Zielone Świątki na ziemi dobrzyńskiej, Gazeta Pomorska
2. Rodzimowierca – portal informacyjno-kulturalny
3. Olga Mojsiejuk „Zielone Świątki”
4. Rodzimy Kościół Polski
5. Józef Szczypka „Kalendarz polski”, 1979
6. Wikipedia – Zielone Świątki


Ratomir Wilkowski, z cyklu "Rodzimowierstwo. Mitologia Słowian żywa".

Rodzima Wiara: wstęp na końcu

O Rodzimej Wierze


« Równonoc – z Donatanem rozmawia Ratomir Wilkowski Równonoc - wywiad dla zwolenników wersji instrumentalnej projektu »

komentarze

[foto]

1. Zielone • autor: Radek Ziemic2014-05-18 16:49:36

To pewnie znak, że się postarzałem, ale od kilku lat powrót zieleni ma dla mnie prawie że epifanijny charakter. Ale "szczytem szczytów", sanctum sanctorum jest dla mnie kwitnienie drzew. Świat wtedy "prawie że" się unosi, wzlatuje.  
[foto]

2. Kiedy • autor: Przemysław Kapałka2014-05-18 18:24:36

Kiedy były obchodzone przedchrześcijańskie Zielone Świątki? Bo chyba nie tak ruchomo, jak to ma miejsce w chrześcijaństwie.

3. W pierwszej lub... • autor: Nierozpoznany#34172014-05-23 15:03:11

W pierwszej lub drugiej dekadzie maja.

Zaloguj się - aby napisać komentarz   Rejestracja - jeśli nie masz konta w Tarace

x

Szybki przegląd Taraki

[X] Logowanie:

- e-mail jako login
- hasło
Zaloguj
Pomiń   Zapomniałem/am hasła!

Zapisz się (załóż konto w Tarace)