Geny i duchy. Gnostycy no pasaran!
O nieprzeczytanym przeze mnie 'Kursie Cudów' w ujęciu zarówno ortodoksyjnym i heretyckim

Kategoria: Techniki rozwoju

Książki "Kurs Cudów" nie przeczytałem i nie mam szczególnej motywacji, żeby ją czytać. Książki Renarda (co po francusku nomen omen znaczy "lis" - fr.wikipedia.org/wiki/Renard) też nie czytałem, być może jeszcze nie. Skoro tak, to o obu dziełach wyrabiam sobie opinię na podstawie tego, co napisał Krzysztof Wirpsza tu w Tarace:

• Kurs Cudów: Inna Eucharystia. A Course In Miracles (Kurs Cudów), księga zwana współczesną Biblią
• Kurs Cudów - kwantowa rzeczywistość i znikający wszechświat. Słowniczek ważniejszych pojęć z Kursu Cudów
• Gary Renard i znikający wszechświat, czyli o Kursie Cudów - inaczej

Dlaczego nie czuję w sobie ochoty do czytania? - Ponieważ w tym, czego o tych książkach się dowiaduję, nie znajduję nic nowego, a to, co znajduję, nie leży po mojej stronie duchowego krajobrazu. Co spróbuję wyjaśnić w dalszym ciągu.

Geny

Niekiedy bawię się pomysłem, że gatunek i fenomen człowiek powstał w wyniku symbiozy, poprzez symbiotyczne zlanie się, choć nie do końca, dwóch rodzajów całkiem niepodobnych istot, tak jak porosty powstały przez symbiozę grzybów i glonów, a mitochondria naszego ciała (i wszystkich zwierząt-wielokomórkowców) powstały przez symbiotyczną integrację prymitywnych prokariotycznych jednokomórkowców przypominających bakterie. Człowiek powstał przez symbiozę genów i duchów. Geny wyprodukowały ciało i jakąś, znaczną zapewne, część naszej psyche. Niedawno wyszła książka "Homo przypadkiem sapiens" prof. prof. Fiałkowskiego i Bielickiego - stanowczo warta czytania i nauczenia się tego co w niej jest [patrz mój blog na Wordpressie: Homo przypadkiem Sapiens; albo tu przypis nr 1]. Autorzy rekonstruują w niej najbardziej prawdopodobną drogę ewolucyjną człowieka. W największym skrócie, człowiek wg ich koncepcji zaczął się od nóg, nie od głowy. Swój wielki mózg z wyjątkowo wśród ssaków i w ogóle kręgowców pofałdowaną korą zawdzięcza temu, jaki tryb życia obrał, a raczej (bo tego nikt przecież nie wybiera) do jakiego został, jeszcze jako zeszła z drzew sawannowa małpa człekokształtna, zmuszony przez serię zmian w środowisku przerzedzających dawne deszczowe lasy tropikalne. Otóż człowiek, mając już skutkiem wcześniejszej brachiacji na lianach przednie kończyny nieporadne w chodzeniu, jako jedyna małpa przestawił się na ciągłe chodzenie tylko na tylnej parze i przez to na wyprostowaną postawę ciała. (Inne małpy brachiujące czyli człekokształtne tego sposobu poruszania się używają tylko awaryjnie.) Wyprostowane chodzenie było zarazem potrzebne i ewolucyjnie wzmacniane przez tryb aprowizacji tych pra-ludzkich małp, które przeszły na drapieżny tryb życia i wyspecjalizowały się w aktywnym polowaniu na uciekającą zwierzynę - umiejętność, którą ich krewni jeśli stosują, to okazjonalnie. Jednak działo się to w ekosystemie gęsto obsadzonym przez konkurencyjne drapieżce: lwy, lamparty, gepardy, hieny i likaony. Gatunek pra-człowiek wybrnął z tego (czyli: nie wymarł z głodu ani od zjedzenia) tak, że zajął wolną niszę: stał się drapieżcą polującym w dzień - w środku dnia, podczas skrajnego afrykańskiego upału, kiedy koty sjestują, a hieny i likaony siedzą w norach, i kiedy zwierzyna też ma okres przeczekiwanej słabości. Upał i żar słońca były naszym sprzymierzeńcem; zresztą dlatego to człowiek ewolucyjnie utracił włosy na ciele i rozbudował system chłodzenia się potem, prócz warstwy kędzierzawej "wełny" na głowie, która chroniła go przed już zbyt i dla niego nieznośnym promieniowaniem Słońca prosto z góry. Upał był także sprzymierzeńcem w łowach: człowiek stosował technikę polowań, w której działał pospołu z gorącem. Wytrwale biegł za uciekającymi zwierzętami, aż te, najpierw oddalając się, a potem słabnąc z przegrzania i odwodnienia, padały martwe. Do zabijania tym sposobem nie są potrzebne ani kły, ani żadne narzędzia! - których ludzie nauczyli się dużo później. Ludzie, na krótkich dystansach, w sprincie przeganiani przez każde niemal zwierzę - z kolei bili wszystkie w biegach długich, w maratonie. Jesteśmy genetycznymi maratończykami, zaganiającymi na śmierć zwierzęta kopytne.

Ten sposób polowania był zarazem nieustannym igraniem z własnym życiem. Ludziom przy tym zajęciu groziła ta sama śmierć, co ich ofiarom: od przegrzania mózgu. W ewolucyjnym wyścigu nauczyli się ją przechytrzać poprzez kilka przystosowań, z których najbardziej doniosłym było powiększenie tkanki mózgowej, przez co zgodnie z prawami cybernetyki zyskiwali zdublowanie czy zwielokrotnienie czynnych obwodów neuronowych - tak, że kiedy jedne partie mózgu "wypadały", ich funkcje przejmowały inne. (Osobnicy, którzy mieli wieksze mózgi, zdolni byli do dłuższego biegu i skuteczniejszego polowania, małomózgich eliminowała śmierć z przegrzania.) Aż około 100 tys. lat temu - był to nie wynikający z poprzedniej tendencji ewolucyjnej przypadek! - w tym rozdętym od polowań w upale mózgu coś "zaskoczyło": pojawiła się mowa, ludzie zaczęli porozumiewać się słowami. Od tamtego przełomu dalszy rozwój mózgu zatrzymał się, a nawet cofnął! - za to ruszył rozwój tego, czego bez języka być nie mogło: kultury. [Na tle genetyki mechanizm rozwoju kultury jest wybitnie niejasny. Co napędza jej rozwój? Jaka mechanika? Pisałem o tym w moim blogu na Wordpressie: Wiadomo dlaczego ewoluują gatunki, ale co z kulturą?; albo tu przypis nr 2.]

Z czego wynika przykry dla ludzkiej pychy wniosek: oto rozwój mózgu więc i biegłości naszej osobistej świadomości i inteligencji został doprowadzony do pewnego minimum, przy którym możliwa była obsługa języka. Po czym zatrzymał się! (Zresztą, zatrzymał się całkiem logicznie: odkąd ludzie umieli już organizować się w łowieckie grupy, mogli zaprzestać indywidualnych pościgów aż do śmierci (zwierzęcia) od udaru cieplnego - ale przez to zaprzestawali również ewolucji na powiększenie mózgu!) - Z czego wniosek, że ewolucyjnie nasza inteligencja została podprowadzona do najniższego możliwego poziomu - "na aby aby" - i koniec, więcej jej nie było i już nie będzie. [Więcej o tym, o "ledwości" naszej inteligencji w moim blogu na Wordpressie: Nowaki-ledwaki w krainie rozumu; albo tu przypis nr 3.]

Duchy

Tyle antropolog wespół z cybernetykiem. Mnie za to bawi (jak wspomniałem na początku) pomysł, że mniej więcej w tamtym momencie, przy pojawieniu się u pra-ludzi mowy, nastąpiła wspomniana symbioza genów i duchów. Geny podprowadziły ciała, a w nich mózgi wczesnych ludzi do takiego stopnia rozwoju, kiedy mogły w nich osiedlić się duchy. Wcześniej bezdomne, usiłujące czepiać się strumieni, wodospadów, skał i drzew, gdzie niektóre z nich, chyba te zapóźnione w rozwoju, bywają jeszcze widywane.

Bo duchy bardzo potrzebują skupienia. W ich świecie, a raczej w ich modusie istnienia, o skupienie jest diabelnie ciężko. To co dla nas jest najprostsze z możliwych: zachowywać ciągłość swojego istnienia, budzić się rano takim samym jak się wczoraj poszło spać i nie stawać się kimś innym pod wpływem rozmowy z kimś drugim lub pod wpływem czytanej książki - dla nich jest niełatwe. Świadectwem tego jest np. "Tybetańska Księga Umarłych", gdzie zmarłego - więc istotę która świeżo utraciła stabilizujący ją związek z ciałem - nieustannie przestrzega się, żeby nie dał się owładnąć nękającym go wizjom i nie dał im się porwać. Taka jest właśnie niedola ducha, istoty skrajnie "powietrznej" i nieustannie rozwiewanej "wichrami" innego rodzaju ducha. Albo: doświadczającej rzadkich chwil niewyjaśnionego pojawiania, by zaraz zniknąć. Nas męczy śmierć - ich męczy rozproszenie. Dlatego potrzebują ciał. Wcielenie się, to dla nich remedium na grożące rozproszenie. Stabilne istnienie w ciele, to wielka pokusa, gratka dla duchów. Ale przez miliony? miliardy? lat duchom brakowało odpowiednich ciał. Zapewne istniały ich prymitywniejsze pokolenia, które czepiały się fal i dębów. Najbardziej prawdopodobne wydaje się jednak, że duchy ewoluowały tak jak i geny. Można tak domniemywać, ponieważ rozumny gatunek na planecie Ziemia powstał niezwykle późno! Przecież już przed maratońskimi małpami były gatunki drapieżne, dwunożne i z chwytnymi rękami - były takie wśród kredowych dinozaurów - ale to nie wystarczyło, by obrosły rozumem. Widocznie ewolucyjnie duchy nie były na to wtedy, i długo później, gotowe.

Mariaż dla obu stron, które weszły w symbiozę, okazał się z ewolucyjnego punktu widzenia znakomitym interesem. Geny ludzkie rozmnożyły się niezwykle - który przecież z wielkich i drapieżnych ssaków mógłby marzyć o siedmiu (a zaraz wiele więcej...) miliardach kopii? Ich gatunki - wielkie koty, psy, hieny i niedźwiedzie - bez inteligencji i kultury, czyli bez pomocy symbiotycznych duchów, skazane były na liczebność najwyżej kilku dziesiątek tysięcy. Człowiek przebił ich milion razy.

Duchy za to zyskały potęgę. Zyskały moc poruszania materią - co wcześniej było im niedostępne. Dawniej mogły tylko jako na pół obecni goście przechadzać się po ogrodach Ziemi - teraz wzięli się, i to z jakim zapałem, za budowanie i burzenie - właściwość, którą legenda przypisuje jednej ich grupie, pustynnym dżinom, ale która jak się wydaje, jest wśród nich powszechniejsza. Bywały czczone - co bardzo duchy ładuje energią.

Symbioza i hybryda

Wiedza o podwójnej naturze człowieka, o tym właśnie, że jest symbiozą genów (i ich ciał) i duchów, jest właściwie intuicyjna. Przychodzi "sama z siebie". Pojawia się wciąż od nowa w historii i jest wypowiadana, głoszona w coraz to innym kolejnym ideologicznym przybraniu. Dusza i ciało u chrześcijan. Substancja rozciągła i substancja myśląca u Kartezjusza. Natura i kultura - w standardowym nowoczesnym myśleniu. Samsara i nirwana u buddystów. Najtrafniej powiedział to Fryderyk Nietzsche, wkładając swojemu Zaratustrze te słowa: "który z was najmądrzejszy, i tak tylko dwójistotą jest i hybrydą rośliny i upiora." - "von Pflanze und von Gespenst". Gespenst, nie Geist - napisał filozof, gespenst, czyli "duch straszący", więc duch dokładnie w tym sensie, o jakim tu mowa. Rośliny Nietzsche wymienia też nie przypadkiem: przecież geny mamy w sobie takie same (co do zasady) co w nich.

Skoro człowiek jest agregatem genów i duchów, to przejawia zachowania i znajduje u siebie tendencje trzech rodzajów: genie, dusze i syntetyczne - ludzkie. Przez nas przemawiają interesy nie tylko nas jako takich, ale również naszych "surowców": genów i duchów. Przepychanka tego, co genie (od genów) i co dusze (od duchów) toczy się w naszej kulturze [patrz np. mój blog na Wordpressie: Do boju, dziewice czekają! Czyli literackie przedłużenia genów; albo tu przypis nr 4]. Może znajdę kiedyś okazję lepiej rozwinąć ten wątek.

Pełny, dojrzały światopogląd powinien godzić i integrować te trzy nasze skrzydła. Tymczasem jest tak, że raz geny raz duchy usiłują przepchnąć się do przodu i przechwycić całość człowieczego interesu. Co byłoby zgubne dla obu tych "wojsk", podobnie jak wojna lewej nogi z prawą, albo kobiet z mężczyznami.

Gnostycy, Aryman i Lucyfer

Przykładem takiego "przechwytu" ze strony genów, pierwszym jaki mi przyszedł, jest rasizm. Idiotyczna wiara, ale po genach-idiotach nie spodziewajmy się większych wzlotów! Przecież im "chodzi" tylko o to, żeby przetrwać i się powielić. Przechwytem (inicjatywy i przekazu) ze strony duchów są światopoglądy, nauki i wiary, nakazujące ludziom lekceważyć to co materialne i pogardzać materialnym aspektem własnego istnienia.

Odmianą tej wiary, w której aż nadto bezczelnie i natrętnie wyrażone jest stanowisko duchów, bez krzty zmiłowania (co dopiero szacunku!) dla genów, jest gnostycym. Zarazem jest to idea ewolucyjnie wsteczna. Jest wyrazem głupiej nostalgii duchów za bytowaniem bez związków z genami czyli bez materialnego ugruntowania. A przecież wraz z każdą śmiercią przechodzą przez uciążliwe przypomnienie, jak nędzny (chociaż z drugiej strony, piękny) jest ich byt poza ciałem. Jednak niektóre z nich uparcie niczego się nie uczą, nawet umierając. No, ale nie wymagajmy od nich naszej ludzkiej logiki, podobnie jak nie wymagajmy jej od ich niewyobrażalnie bezmyślnych partnerów - genów. Ludzie, którzy wypuszczą z uwięzi jedne lub drugie, geny lub duchy, marnie na tym wychodzą.

Gnostycy wierzą, że są duchami "wrzuconymi" w ciała i w cielesny byt, że pochodzą z innego (lepszego, zapewne) świata, podczas gdy na tym świecie, w tych ciałach, cierpią wyobcowanie i oderwanie od ich właściwego miejsca i środowiska. Na ten świat patrzą z grozą i obrzydzeniem. Chytrzejsza wersja ich nauki głosi, że świat (materialny) jest złudzeniem, widziadłem, że jest w istocie nierzeczywisty. I to samo głosi "Jezus" Helen Schucman i "apostołowie" Gary'ego Renarda. Zgoda: ale to jest punkt widzenia duchów, nie nasz!

Pan Jerzy Prokopiuk, w ślad za swoim guru Rudolfem Steinerem, odróżnił dwa gatunki diabłów: arymany i lucyfery. To co robią ci drudzy, bardzo zgadza się z przekazem "Kursu Cudów": negują rzeczywistość rzeczywistości. Usiłują rozpuścić ją w złudach. Jak rasizmy lub "walki klas" były arymaniczne, tak gnoza w swoich kolejnych historycznych wydaniach, z Kursem Cudów włącznie, należy do nurtu lucyferycznego.

Leśmian w klechdzie "Majka" pokazał człowieka (mężczyznę imieniem Marcin Dziura) rozdartego między lucyferyczną wodno-pszenną zjawą Majką, a aż nadto genetyczną arymaniczną Młynarzową.

Synteza i obustronna integracja wątków duszych i genich nie jest łatwa ani nie dzieje się samoczynnie. Częściej jest źródłem niepokojów i cierpienia. Równowaga między jedną a drugą stroną ludzkiej natury nie ustala się samoczynnie. Wymaga - od nas - wysiłku. Od tych, którzy sami nie wiedzą, jak się za to wziąć, wymaga nie uciekania od tego w jednostronny (geni lub duszy) idiotyzm - lepiej dla nich, jeśli trzymają się tych, którzy wiedzą.

Oportunizm genów i duchów

A schodząc z wysokiej abstrakcji, do "Kursu Cudów" zniechęca mnie pasożytniczy oportunizm jej przekazu. Pod tym względem duchy są godne genów! - jedne i drugie z uporem maniaków robią to samo. Gen idzie "tam gdzie szerzej" - czyli gdzie łatwiej mu się rozmnożyć, bo i nic innego nie umie. Dlatego pewne łatwe rozwiązania są przez geny realizowane z wielką powtarzalnością. Cóż prostszego, zjeść swojego wpółgatunkowca - kanibalizm jest takim łatwym rozwiązaniem. Albo pozbyć się płci męskiej - partenogeneza. Po co silić się na życie w świecie zewnętrznym - łatwiej żywić się masami mięsa, które są naokoło, jeśli cały wleziesz do cudzego brzucha - pasożytnictwo. Innym genim oportunizmem jest podszywanie się pod kogoś innego, mucha pod osę na przykład. Duchy robią to samo: podszywają się, i to najlepiej pod kogoś, za kogo podawszy się, rozpropagują się jak najszerzej i jak najszerzej będą wielbione a choćby zauważane. Duch wcielony w kulturę to mem - a to jest właśnie to, co memy lubią najbardziej, bo dzięki temu istnieją: że są zauważane. Duchy szepczące (do ucha Helen Schucman) i duchy zjawiające się (na kanapie Gary'ego Renarda) podszywają się najbezczelniej, z cała hucpą, do której są (duchy!) zdolne: pod Jezusa. Huzia! - na całego. A jak Jezus już w tej samej linii przekazu zajęty i obciach by było, nikt by nie uwierzył, że oto objawił się Jezus alternatywny, nie douszny tylko kanapowy, to huzia! numer dwa: pod jego apostołów, się podszyjmy. Kto to inicjacyjne głupstwo przełknie, przełknie i resztę. To zjawisko, że wywoływane duchy dziwnie chętnie podają się za Jezusa, jest dla nich tak typowe i pospolite, że aż dziwi, że wciąż się imają tej starej sztuczki. No ale tak jest: żeby zrozumieć duchy, trzeba myśleć po ichniemu, nie naszą ludzką logiką.

Żeby skończyć, wygłoszę tamten tytułowy okrzyk, którym kiedyś republikanie w Hiszpanii straszyli frankistów i sobie dodawali ducha: no pasaran! Nie przejdą! - ale tym razem nie autorytaryści i arymanicy, tylko kolejna mutacja gnostyków, czyli lucyferycznych tub duchów.

Wojciech Jóźwiak

16 marca 2009