Serial: I Cing - mówiąca księga
I Cing - mówiąca księga. Heksagram 07
Wg tekstu z grobowca z epoki Han

Kategoria: Yijing

Heksagram nr 7 – WOJSKO

Chińczycy widzieli w rysunku heksagramu (prócz mnóstwa innych rzeczy) także strukturę społeczną. Linia druga reprezentowała lud, chłopów, gospodarzy siedzących na swoich ryżowiskach. Kiedy wszystkie linie są słabe i nieaktywne, a silna tylko ta druga, "chłopska" linia, oznacza to, że moc

skupiła się w chłopach. A więc oni ruszyli się!

Osadzili kosy na sztorc; trwa ludowe powstanie – albo władca zmobilizował swoich poddanych, aby bronili kraju przed wrogiem. To już nie lud, to wojsko

– i dlatego tak nazwano ten heksagram.

Orzeczenie

Wojsko. Determinacja zwierzchników jest pomyślnym [znakiem]; nie ma zmartwień.

O co tu chodzi? Zwykli ludzie, nie tylko chińscy chłopi, ale także na przykład szeregowi pracownicy firmy dobrze wiedzą, jak mają postępować. Czują swoją siłę i wierzą w zwycięstwo. Niewiadomą mogą być tylko ich zwierzchnicy. Jeśli oni też są zdeterminowani – wtedy władca (albo szef) nie powinien się o nic więcej martwić.
Heksagram ten wzywa do czynu, do działania. Mówi, że ludzie, z którymi mamy do czynienia, są pełni zapału, że są naładowani energią. A jak tę energię sensownie spożytkować? To właśnie zadanie dla tych, którzy nimi pokierują.

Znaczenia zmiennych linii heksagramu:
Pierwsza linia zmienna:

Wojsko wyrusza w ordynku; [który] nie jest dobry; niepomyślny [znak].

Skąd się wzięło tak surowe napomnienie? Pierwsza linia się zmienia, czyli staje się aktywna. W wojsku, jak również w każdej innej zbiorowości ludzi oznacza to improwizację, dowolność i anarchię. Zagrożony jest porządek, ów "wojskowy ordynek".

Druga linia zmienna:

W środku wojska; pomyślny [znak]; nie ma kłopotów; król trzykrotnie nagradza dowództwo.

Zmiana tej linii sprawia, że staje się ona linią słabą (in), a wraz z nią cały heksagram staje się in. To oznacza pomyślne wykonanie zadania i przezwyciężenie przeszkód. Moc wojska została właściwie spożytkowana, i dlatego orzeczenie brzmi właśnie tak. "Trzykrotna nagroda", jak i inne rzeczy pokrojone, była rozumiana jako nagroda doskonała.

Trzecia linia zmienna:

Niektórzy z wojska przyłączają się z trupami. Niepomyślnie.

To zdanie zostało zapisane archaicznymi znakami, i już w starożytności nie wiedziano dokładnie, co znaczy. Może ów "trup" to raczej imię jakiegoś pradawnego wodza? W każdym razie wróżba nie brzmi zachęcająco.

Czwarta linia zmienna:

Wojsko obozuje po lewej [stronie]; nie ma kłopotów.

Znaczy to tyle, że "lewa" czyli słabsza strona, jest umocniona. Nie należy obawiać się przykrych niespodzianek. Masz osłonięte plecy.

Piąta linia zmienna:

Na polach jest zwierzyna; sprzyjający [moment] aby więźniów zakuć w kajdany; nie ma kłopotów. Najstarszy syn prowadzi wojsko, młodszy syn wiezie wozem trupy; determinacja nie jest pomyślna.

Sens jest pomyślny i znaczy tyle: to już nie wojna, ale polowanie. Wróg nie zagraża, przeciwnie: jest zakuwany w kajdany. Już po kłopotach, dowodzenie można powierzyć młodszemu pokoleniu i nie ma sensu się dłużej "napinać".

Najwyższa (szósta) linia zmienna:

Pan wielkiego człowieka posiada mandat, aby 'otworzyć' [założyć] państwo i wywyższyć rody; mały człowiek nie powinien mieć z tego pożytku.

Tutaj przedstawiono prawidłowy koniec wszelkich "wojen" i masowych zrywów: państwo, a więc społeczna struktura, zostało utwierdzone; ludzie, którzy się zasłużyli, są uhonorowani – a ci, co się kryli po kątach, nie powinni z tego czerpać korzyści.